Slim liftonderhoud: focus op gebruik en cruciale onderdelen

Winst voor klant, maar ook voor onderhoudsfirma

Bij onderhoudsbeurten controleren veel monteurs de liftinstallaties met een standaardchecklist. Focus op specifieke cruciale onderdelen en afstemmen van het onderhoud op de aard van het gebruik van de lift is echter veel slimmer.

Ook in de auto-industrie is te zien dat de aard van het gebruik in toenemende mate bepalend is voor de onderhoudsfrequentie en steeds gerichter wordt aangeven welke onderhoudsinspanning nodig is; Condition Based Service (CBS) van BMW is hier een voorbeeld van. Een meetsysteem in de auto geeft precies aan welk onderhoud noodzakelijk is. Bij liften staat een dergelijk onderhoudssysteem nog in de kinderschoenen, maar het belang van deze ontwikkeling is duidelijk en Eurlicon wil hierbij graag een voortrekkende rol vervullen.

Onderhoud kan beter

In het verleden waren de klanten van Eurlicon minder bewust bezig met de aard van het onderhoud aan hun liften. Uit metingen die werden gehouden bleek regelmatig dat niet alle afgesproken onderhoudsbeurten werden uitgevoerd, en dat de tijd die aan onderhoud werd besteed ook vaak beperkt was (gemiddeld zo’n 40 minuten per onderhoudsbeurt). Er zijn toen in overleg met en op verzoek van onze klanten duidelijkere afspraken gemaakt met de liftenfirma’s over het aantal onderhoudsbeurten, de duur hiervan, het maximum aantal storingen, en hoe deze KPI’s (kritische prestatie indicatoren) gemeten en gerapporteerd worden. Dat heeft geleid tot betrouwbaardere installaties, met minder storingen en meer inzicht in de prestaties. Ook de kosten voor onderhoud zijn een stuk reëler geworden. Maar het kan nóg beter. Vandaar de volgende stap; een pilotproject in 2016 dat Eurlicon mede heeft ontwikkeld na een brainstormsessie met een aantal grote klanten en liftbedrijven.

 

…en ook effectiever

Uit onderzoek is gebleken dat monteurs die tijdens een onderhoudsbeurt werken met standaard checklijsten minder effectief zijn. Dit terwijl collega’s die zich focussen op cruciale onderdelen, en deze ook tijdig preventief vervangen, veel effectiever zijn, en ook vertonen de liften minder storingen. Als voorbeeld van een effectieve aanpak kan gekeken worden naar monteurs die preventief deurrollen vervangen tijdens het onderhoud, wanneer geconstateerd wordt dat de conditie hiervan achteruit loopt. Het onderhoudsprogramma is gebaseerd op dit soort monteurs, en kan gezien worden als een virtuele versie van een supermonteur.

Gebruik speelt ook een rol

Hiernaast wordt bij het onderhoudsprogramma van Eurlicon rekening gehouden met het gebruikspatroon van de liften. De aard van het gebruik speelt namelijk een grote rol bij de noodzakelijke onderhoudsfrequentie en de levensduur van de afzonderlijke liftcomponenten. Dit gebruikspatroon kan tegenwoordig heel goed digitaal gemeten worden en is via het internet direct inzichtelijk. Ter illustratie: Eurlicon heeft metingen gehouden bij 10 gelijksoortige liften. Hierbij bleek onder andere dat in één schacht met twee liften de ene lift veel meer ritten maakte dan de andere, omdat één van de liften naar de parkeergarage ging en de andere niet. Dit heeft natuurlijk effect op de slijtage van de onderdelen en de intentie van het onderhoud. In deze situatie hadden beide liften precies het zelfde aantal onderhoudsbeurten, maar in de nieuwe situatie krijgen beide liften een afzonderlijk onderhoudsprogramma. Door het gebruik te meten is dus beter te voorspellen hoeveel onderhoud nodig is en wanneer onderdelen moeten worden vervangen.

Verschillen tussen onderdelen

Tevens wordt onderscheid gemaakt tussen onderdelen die cruciaal zijn voor het functioneren van de lift en onderdelen die dat niet zijn. Voorbeelden van cruciale onderdelen zijn een deurgrendel en een deurcontact. Een voorbeeld van een niet-cruciaal onderdeel voor het functioneren van de lift is een buffer. Gemiddeld zijn er 50 onderdelen van een lift écht belangrijk, waarbij ook onderscheid gemaakt kan worden tussen dure en goedkope cruciale onderdelen. Met name bij de goedkopere cruciale onderdelen adviseert Eurlicon om deze, op basis van de technische levensduur, tijdens het onderhoud te vervangen. Bij duurdere cruciale onderdelen, zoals frequentieregelaars, kan de vervanging bepaald worden door de werkelijke, gemonitorde levensduur, zodat een onderdeel niet al vervangen wordt als het nog goed functioneert. Hiermee worden kosten bespaard.

Om te beoordelen of een onderdeel cruciaal is of niet, kan een aantal basisvragen worden gesteld:
-  Wat is de functie van een onderdeel?
-  Wat kan er fout gaan en hoe groot is de kans dat deze fout zich voordoet?
-  Hoe kunnen we deze fout herkennen?
-  Wat zijn de gevolgen en wat zijn de risico’s van deze fout?

Pilot met vijf liftenfirma’s

Sinds januari 2016 loopt een pilot met het nieuwe onderhoudsprogramma bij 160 liften met vijf verschillende liftenfirma’s bij de Amsterdamse woningcorporatie Stadgenoot. Naast Orona Nederland nemen hier Otis, ThyssenKrupp Liften, Loka Liften en SkyLift deel aan. Hierbij wordt het aantal ritten gemeten met apparatuur van Elseco en ligt de focus op het gebruik van de liften. Verder worden de aard en frequentie van het onderhoud bijgehouden, en ook de vervangingen van door de liftenfirma’s zélf bepaalde cruciale onderdelen voor het functioneren van hun liften. Dit kan verschillen per firma en per type lift, al is 90% van deze liftonderdelen vergelijkbaar.

 

Win-winsituatie

De liftbedrijven hebben belang bij ‘Slim onderhoud’. Zij kunnen door deze manier van werken beter voorspellen wat en wanneer er iets moet gebeuren aan componenten van hun installaties. Tevens kunnen zij efficiënter werken en zullen er veel minder storingen optreden die ook het eigen bedrijfsproces verstoren. Dit zou inhouden dat zij op deze wijze met minder mensen meer liften kunnen onderhouden, bij een gelijkblijvend of beter prestatieniveau. En voor de klant heeft deze andere manier van werken ook voordelen. De installaties moeten hierdoor een stuk betrouwbaarder worden, de onderhoudskosten zullen lager uitvallen, en de kwaliteit van het onderhoud én de installatie zal verbeteren. Een win-winsituatie voor alle partijen dus.

Rol Eurlicon

Eurlicon stuurt het ‘Slim onderhoud’ aan op basis van de metingen en de terugkoppeling van uitgevoerd onderhoud en vervangingen, die de monteurs via een QR-code met hun smartphones doorgeven. Eurlicon monitort alle input per bedrijf en bespreekt regelmatig de voortgang in een gezamenlijk overleg met alle liftenfirma’s. Op die manier leren de partijen ook van elkaar.

Toekomst

Het effectiever uitvoeren en plannen van onderhoud is een doorlopend proces. Er komt hiervoor steeds meer informatie beschikbaar en liftenfirma’s zullen ook steeds meer met elkaar gaan samenwerken. Zij ontwikkelen nu ook al zélf instrumenten om onderhoud te optimaliseren, al ligt het accent daarbij tot nu toe vooral op het verbeteren van de eigen bedrijfsprocessen. Eurlicon zal in de toekomst steeds nauwkeuring kunnen voorspellen wanneer onderhoud nodig is, oftewel overgaan naar predicatief onderhoud.